Fort 38 Skała

Fort 38 Skała – jeden z fortów Twierdzy Kraków. Powstał w 1878 roku jako fort półstały. W latach 1884-1886 został przebudowany na fort pancerny. Jest to pierwszy fort pancerny w Twierdzy Kraków. Stanowił zachodnie czoło Twierdzy Kraków. Należał do III sektora obronnego i był jego głównym obiektem.

Fort 38 Skała – jeden z fortów Twierdzy Kraków. Powstał w 1878 roku jako fort półstały. W latach 1884-1886 został przebudowany na fort pancerny. Jest to pierwszy fort pancerny w Twierdzy Kraków. Stanowił zachodnie czoło Twierdzy Kraków. Należał do III sektora obronnego i był jego głównym obiektem.

Historia

Projektantem fortu był Szwajcar, gen. Daniel Salis–Soglio. Celem budowy było zapewnienie obrony rubieży między dolinami Rudawy i Wisły. Fort wspomagał od północy Fort 39 Olszanica, a od południa Fort Bielany.

Fort 38 Skała nie brał udziału w walkach I wojny światowej. Podczas dwudziestolecia międzywojennego pozostał własnością wojska. 1921-1926 fort był remontowany. Również podczas II wojny światowej nie został zniszczony.

W 1953 roku został przekazany Uniwersytetowi Jagiellońskiemu, który przeznaczył zabudowania fortu na obserwatorium astronomiczne. Obserwatorium oddano do użytku w maju 1964 roku z okazji jubileuszu 600-lecia uniwersytetu.

Położenie fortu

Fort znajduje się na łagodnie opadającym w kierunku zachodnim zboczu wzgórza Sowiniec, przy ulicy Do Obserwatorium, w Krakowie. Za fortem ten grzbiet kończy się kilkunastometrowym obrywem skalnym.

Ciekawostki

• Obecne kręte ulice które otaczają Fort 38 Skała (Chełmska, Rzepichy, Orla), to wyprostowane, wyremontowane i zabudowane domami dawne kryte serpentyny dojazdowe do fortów 38 Skała i 39 Olszanica.
• Nazwa Śmierdząca Skała jest nazwą mylną, bowiem Austriacy nazywali często dzieła obronne bazując na ich lokalizacji. Fort 38 znajduje się w krakowskiej Skale, jednak dominującą (lokalnie) wsią był Kryspinów, który do 1902 roku nazywał się Śmierdząca. Kiedy na początku XX wieku wieś przemianowano na Kryspinów, Fort 38 pozostał przy nazwie Skała.